Zwyczajny marzec | film dokumentalny | 16.09.2018 | Nowa Synagoga

kadr z fimuStart: 16:15 | Wstęp wolny!

(fot. kadr z filmu)

Film dokumentalny w reżyserii Marii Zmarz-Koczanowicz. Tytuł nawiązuje do dokumentu Michaiła Romma "Zwyczajny faszyzm", ukazującego narodziny totalitaryzmu wyłącznie poprzez obrazy towarzyszącej mu, akceptowanej propagandy.Jest to historia o tym, jak rozpoczął się jeden z najbardziej haniebnych rozdziałów we współczesnej historii Polski, angażująca dużą część społeczeństwa antysemicka nagonka, czyli wydarzenia Marca 1968 roku.
Obawiając się antyrosyjskiego wydźwięku przedstawienia, władze PRL zdjęły z afisza stołecznego Teatru Narodowego „Dziady” w reżyserii Kazimierza Dejmka. Protestujący studenci zostali brutalnie spacyfikowani, wiec pod pomnikiem Adama Mickiewicza rozpędziła pałkami milicja i jej „ochotnicze rezerwy”. Wkrótce okazało się, że wydarzenia te stały się preludium nagonki na polską inteligencję, przede wszystkim zaś na obywateli polskich pochodzenia żydowskiego. Nagonki, która spowodowała masową emigrację Żydów z Polski, zadała rany do dziś niezabliźnione.


Maria Zmarz-Koczanowicz usiłuje odpowiedzieć na pytanie, co spowodowało społeczne poparcie dla antysemickich i antyinteligenckich działań ówczesnych władz. Jakie były ludzkie motywacje: strach? oportunizm? uprzedzenia rasowe? chęć osobistej zemsty? a może zwyczajna nadzieja na przyspieszenie zawodowej kariery, gdy można było zająć stanowisko, zajmowane dotąd przez Żyda? Przedstawia też rzadkie przykłady solidarności z prześladowanymi.

Narratorem filmu jest Adam Michnik, który komentuje ówczesne propagandowe programy radiowe i telewizyjne. „Ten film uświadamia mi z całą siłą coś, co chętnie bym wyparł: ciężar upokorzenia, jakie musieli znosić nasi rodzice, a po nich my – pisał Tadeusz Sobolewski. – Ciężar wstydu, że się w milczeniu odwracało głowę od tych, których opluwano.”

GATUNEK: dokumentalny
KRAJ PRODUKCJI: Poland
CZAS TRWANIA: 58'
ROK PRODUKCJI: 2008

REŻYSERIA: Maria Zmarz-Koczanowicz
OPERATOR: Andrzej Adamczak
MONTAŻ: Grażyna Gradoń
PRODUCENT: Studio Filmowe LARGO, Agnieszka Traczewska


Drukuj   E-mail